Hậu cảnh của chính đời mình

Sáu giờ sáng, cô dậy nấu cơm cho con.

Bảy giờ, cô chở con đi học, rồi tới trường mình.

Bảy giờ rưỡi, ba trăm đứa trẻ bắt đầu kéo vào. Có đứa khóc không chịu rời mẹ. Có đứa chạy vụt vào lớp. Có đứa ngã ở cổng, cô bế lên, dỗ. Cả buổi sáng là phụ huynh, giáo viên, kiểm tra bếp, họp chuyên môn.

Buổi trưa, cô ăn cơm với các cô giáo trong phòng ăn nhỏ. Mười lăm phút.

Chiều, cô họp tiếp. Thỉnh thoảng có một đứa khóc ở phòng y tế, cô chạy qua. Bốn giờ, phụ huynh đến đón con. Cô đứng cổng, tiễn từng đứa về.

Sáu giờ tối cô mới rời trường. Đón con. Nấu cơm. Dạy con học. Chín giờ con ngủ. Cô mở laptop, xem kế hoạch ngày mai, kiểm tra báo cáo sĩ số, trả lời tin nhắn phụ huynh trong nhóm Zalo.

Mười một giờ cô đi ngủ.

Có hôm mười giờ rưỡi đêm, cô chợt nhận ra mình chưa soi gương kể từ lúc đánh răng buổi sáng.

Gạo Nâu cô biết lâu rồi.

Lần nào lướt điện thoại, cô cũng dừng lại ở những bức ảnh — người phụ nữ ngồi cạnh hoa, người mẹ dắt con, người chị cười với em gái. Cô xem, rồi lướt qua.

Không phải vì không muốn. Vì không có thời gian. Thời gian của cô thuộc về ba trăm đứa trẻ và một đứa con ở nhà. Thời gian cho mình là khái niệm cô đã không dùng đến lâu đến mức không còn hình dung được nó như thế nào.

Mười lăm năm trước cô có một bộ ảnh — bộ ảnh cưới. Chụp vội, chụp theo gói, chụp cho kịp ngày. Cô cầm cuốn album ấy, nhìn cô gái hai mươi mấy tuổi trong đó, và không biết cô gái kia đã đi đâu.

Nghĩ đến chuyện chụp ảnh, cô hay tự nói: để sau. Sau mùa tuyển sinh. Sau đợt kiểm định. Sau khi con lớn thêm chút nữa. Sau. Sau. Sau.

Rồi một ngày con cô đăng ký học hè ở Sài Gòn. Cô phải chở con đi. Con học, mẹ rảnh mấy tiếng. Nếu không bây giờ thì bao giờ.

Buổi trưa Sài Gòn, sau khi gửi con vào lớp, cô ngồi một mình ở quán cà phê chờ đến giờ.

Lâu lắm rồi cô mới ngồi một mình. Không có con bên cạnh. Không có giáo viên chờ ký giấy. Không có phụ huynh nào cần cô nghe.

Cô lôi điện thoại, lướt ảnh cũ. Ảnh con cô hồi mới sinh. Ảnh con cô ngày đầu tới lớp. Ảnh cả nhà đi Đà Lạt ba năm trước. Trong mỗi bức, cô đứng sau, bế con, hoặc cầm máy. Cô lướt tìm một bức có riêng cô — không thấy.

Cô nghĩ đến mẹ mình. Mẹ cô cả đời không có một bộ ảnh riêng. Mẹ nói mẹ không cần, mẹ có ba đứa con là đủ. Cô từng tin. Hôm nay cô không chắc.

Có gì đó chặn trong ngực. Mẹ cô bảy mươi hai rồi. Mẹ không kịp nữa.

Cô không muốn con gái cô, một ngày nào đó, lật album cũ tìm mẹ, rồi thấy mẹ chỉ xuất hiện trong hậu cảnh của chính đời mình.

Chiều hôm đó cô chụp xong. Về khách sạn, cô nhắn tin cho chồng.

"Đợt này về up hình là facebook chị chấn động luôn haha."

Chồng gửi một icon cười.

"Thanh xuân đâu có bao lâu đâu," cô nhắn lại. "Mình còn đẹp thì mình tranh thủ."

Cô tưởng mình đang đùa. Nhưng nhắn xong, cô đặt điện thoại xuống, thấy tay hơi run.

Con cô chạy vào phòng khoe bức tranh vẽ ở lớp. Cô ôm con một lúc rất lâu.

Đêm đó, phòng tắt đèn. Chỉ còn ánh điện đường hắt vào qua rèm. Cô ngồi bên giường con, nhìn con thở đều. Mười năm nữa con vào đại học. Hai mươi năm nữa con đi lấy chồng.

Thời gian không đợi ai.

Cô nghĩ về album cưới mười lăm năm trước. Nghĩ về mẹ bảy mươi hai. Nghĩ về đứa con đang ngủ.

Một ngày nào đó con sẽ lật bộ ảnh này ra và thấy mẹ. Không phải mẹ bế con. Không phải mẹ đứng sau. Không phải mẹ cầm máy.

Chỉ là mẹ. Một người phụ nữ đẹp, đứng giữa đời.