Khi Việt Nam mở lại một phần cũ

Hồi nhỏ, Phương không thích những lần cả nhà phải đứng ngay ngắn theo ý mẹ.

Mẹ muốn lưu lại điều gì đó của gia đình. Còn đứa trẻ khi ấy chỉ nhớ phần bị bắt buộc. Phải đứng đúng chỗ. Phải làm theo người lớn. Phải tham gia một việc mà mình chưa kịp hiểu vì sao.

Có những việc người lớn làm vì thương. Nhưng khi còn nhỏ, mình chỉ nhớ cảm giác bị kéo vào một khuôn có sẵn.

Lớn lên, cô gái ấy đi xa.

Thụy Điển thành nơi ở lâu dài. Việt Nam thành nơi thỉnh thoảng mới trở về. Mỗi lần về là một lần chen giữa nhiều việc: gặp người thân, đi qua những con đường cũ, nghe tiếng Việt dày hơn trong vài ngày ngắn ngủi, rồi lại chuẩn bị rời đi.

Người sống xa quê thường mang theo hai đời sống.

Một đời sống ở nơi mình đang ở. Đều đặn, ngăn nắp, có những mùa lạnh dài và những việc phải làm. Một đời sống khác nằm ở Việt Nam, lâu lâu mới được mở ra. Trong đời sống ấy có mẹ, có tuổi nhỏ, có vài cảm giác cũ tưởng đã quên.

Có lẽ vì vậy, lần trở về này không chỉ là trở về.

Phương cần nhiều can đảm hơn người ngoài nghĩ. Không phải can đảm để làm một điều lớn. Chỉ là can đảm để tự mình chọn một việc từng gắn với cảm giác bị bắt buộc.

Ngày xưa là mẹ muốn.

Lần này là cô ấy muốn.

Cùng một việc, nhưng khác hẳn.

Khi một người phụ nữ sống xa quê đủ lâu, việc giữ lại một dấu nhỏ cho mình không còn là chuyện để khoe với ai. Nó giống như tự đặt tay lên vai mình sau nhiều năm: mình đã đi xa, mình vẫn còn ở đây, và lần này mình được quyền đứng về phía mình.

Trở về Việt Nam trong một quãng ngắn.

Rồi chị sẽ lại quay về nhịp sống của mình ở Thụy Điển. Những mùa khác sẽ tiếp tục. Những chuyến về sau còn hoặc chưa biết khi nào.

Nhưng có một lần, giữa hai nơi chốn, Phương đã chọn không né nữa.

Một lần thôi cũng đủ để một điều cũ đổi nghĩa.

*— Câu chuyện của Phương.*